TỔNG HỢP CHÍNH SÁCH THUẾ MỚI ĐỐI VỚI HỘ KINH DOANH TỪ NĂM 2026
Từ ngày 01/01/2026, chính sách thuế đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có sự thay đổi rất lớn, mang tính chuyển đổi toàn diện từ phương thức quản lý thủ công sang quản lý theo dữ liệu, tự khai và tự chịu trách nhiệm.
Nếu hộ kinh doanh không nắm rõ và chuẩn bị từ sớm, nguy cơ bị xử phạt, truy thu hoặc áp dụng biện pháp cưỡng chế là hoàn toàn có thể xảy ra.
Dưới đây là tổng hợp các chính sách quan trọng nhất mà hộ kinh doanh bắt buộc phải biết khi bước sang năm 2026.
BỎ HOÀN TOÀN THUẾ KHOÁN TỪ 01/01/2026
Theo Quyết định 3389/QĐ-BTC năm 2025, từ ngày 01/01/2026, phương pháp thuế khoán chính thức bị bãi bỏ. Hộ kinh doanh chuyển sang cơ chế tự khai, tự tính và tự nộp thuế.
Điều này đồng nghĩa:
– Không còn nộp thuế theo mức ấn định cố định
– Hộ kinh doanh phải tự xác định doanh thu phát sinh
– Tự tính số thuế phải nộp và tự chịu trách nhiệm về số liệu
– Cơ quan thuế thực hiện hậu kiểm và đối soát dữ liệu
Nhà nước đặt mục tiêu:
– 100 phần trăm hộ kinh doanh tiếp cận đầy đủ thông tin về chuyển đổi
– 100 phần trăm hộ kinh doanh thực hiện thủ tục thuế bằng phương thức điện tử
– 100 phần trăm đối tượng thuộc diện hóa đơn điện tử từ máy tính tiền phải đăng ký và sử dụng
Từ năm 2026, hộ kinh doanh không còn khái niệm “nộp cho xong” mà phải quản lý doanh thu, hóa đơn và sổ sách rõ ràng.
PHÂN LOẠI HỘ KINH DOANH THEO 3 MỐC DOANH THU
Từ năm 2026, hộ kinh doanh được phân loại theo doanh thu năm, với nghĩa vụ thuế khác nhau.
– Doanh thu dưới 500 triệu đồng một năm
Không phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN
Nhưng vẫn phải thông báo doanh thu thực tế với cơ quan thuế, chậm nhất ngày 31/01 hằng năm theo Luật Quản lý thuế 2025
– Doanh thu từ 500 triệu đến dưới 3 tỷ đồng một năm
Phải nộp thuế theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu
Không áp dụng phương pháp doanh thu trừ chi phí
– Doanh thu từ 3 tỷ đồng một năm trở lên
Thuế TNCN được tính theo doanh thu trừ chi phí hợp lệ
Bắt buộc quản lý sổ sách và chứng từ kế toán chặt chẽ
Đây là bước quan trọng nhất mà hộ kinh doanh cần thực hiện ngay từ cuối năm 2025.
KHÔNG PHẢI NỘP LỆ PHÍ MÔN BÀI TỪ 01/01/2026
Theo Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15, chấm dứt hoàn toàn việc thu và nộp lệ phí môn bài từ ngày 01/01/2026.
Áp dụng cho:
– Doanh nghiệp
– Hộ kinh doanh
– Cá nhân kinh doanh
Từ năm 2026:
– Không phải nộp lệ phí môn bài
– Không phải kê khai lệ phí môn bài
– Không bị xử phạt liên quan đến khoản này
Cần lưu ý rằng việc bỏ lệ phí môn bài không đồng nghĩa với việc giảm nghĩa vụ thuế khác.
DOANH THU DƯỚI 500 TRIỆU ĐƯỢC MIỄN THUẾ NHƯNG KHÔNG ĐƯỢC BỎ KHAI
Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi và Luật Thuế GTGT mới đã nâng ngưỡng chịu thuế lên 500 triệu đồng một năm.
Theo đó:
– Doanh thu dưới 500 triệu đồng được miễn thuế TNCN
– Doanh thu dưới 500 triệu đồng được miễn thuế GTGT
Tuy nhiên theo Điều 13 Luật Quản lý thuế 2025:
– Hộ kinh doanh vẫn phải thông báo doanh thu thực tế phát sinh trong năm
– Thời hạn thông báo chậm nhất là ngày 31/01 hằng năm
Nói cách khác, không nộp thuế nhưng vẫn phải khai.
TỰ ĐỘNG HÓA KHAI THUẾ VÀ KHẤU TRỪ THUẾ
Từ năm 2026, cơ quan thuế hỗ trợ hộ kinh doanh thông qua hệ thống dữ liệu tập trung.
– Tự động lập tờ khai nếu hộ kinh doanh sử dụng hóa đơn điện tử
– Đối soát dữ liệu từ ngân hàng, hóa đơn, nền tảng số
Đối với hộ kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử:
– Nếu nền tảng có chức năng thanh toán, chủ nền tảng có trách nhiệm khấu trừ, khai thay và nộp thay thuế
– Nếu nền tảng không có chức năng thanh toán, hộ kinh doanh tự khai và tự nộp
CÓ THỂ KÊ BIÊN TÀI SẢN RIÊNG CỦA THÀNH VIÊN HỘ KINH DOANH
Theo Nghị định 296/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ 01/01/2026:
– Trường hợp tài sản chung của hộ kinh doanh không đủ để thi hành quyết định cưỡng chế
– Cơ quan chức năng được phép kê biên tài sản riêng của các thành viên trong hộ kinh doanh
Quy định này buộc hộ kinh doanh phải tách bạch tài chính và tuân thủ nghĩa vụ thuế nghiêm túc.
MỨC PHẠT CHẬM ĐĂNG KÝ THUẾ HỘ KINH DOANH NĂM 2026
Theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP sửa đổi bởi Nghị định 310/2025/NĐ-CP:
– Chậm 1 đến 10 ngày và có tình tiết giảm nhẹ: cảnh cáo
– Chậm 1 đến 30 ngày: phạt từ 1 đến 2 triệu đồng
– Chậm 31 đến 90 ngày: phạt từ 3 đến 6 triệu đồng
– Chậm từ 91 ngày trở lên: phạt từ 6 đến 10 triệu đồng
Ngoài tiền phạt, hộ kinh doanh còn có thể bị truy thu thuế và tính tiền chậm nộp.
THAY ĐỔI TÊN HỘ KINH DOANH KHÔNG LÀM THAY ĐỔI NGHĨA VỤ
Theo Điều 86 Nghị định 168/2025/NĐ-CP:
– Việc thay đổi tên hộ kinh doanh không làm thay đổi quyền và nghĩa vụ
– Toàn bộ trách nhiệm thuế và pháp lý vẫn được giữ nguyên
HỎI ĐÁP NGẮN DÀNH CHO HỘ KINH DOANH
Doanh thu dưới 500 triệu có phải nộp thuế không?
Không phải nộp thuế GTGT và TNCN, nhưng vẫn phải thông báo doanh thu cho cơ quan thuế theo Điều 13 Luật Quản lý thuế 2025.
Không khai doanh thu thì có bị phạt không?
Có. Không khai hoặc khai chậm có thể bị xử phạt vi phạm hành chính và bị yêu cầu giải trình, truy thu.
Thuế khoán có còn áp dụng từ 2026 không?
Không. Thuế khoán bị bãi bỏ hoàn toàn từ ngày 01/01/2026 theo Quyết định 3389/QĐ-BTC.
Đổi tên hộ kinh doanh có phải làm lại nghĩa vụ thuế không?
Không. Việc thay đổi tên không làm thay đổi quyền và nghĩa vụ thuế của hộ kinh doanh.
Từ năm 2026, hộ kinh doanh bước vào giai đoạn quản lý thuế minh bạch, dựa trên dữ liệu và trách nhiệm tự khai. Việc chuẩn bị sớm giúp hộ kinh doanh tránh rủi ro, giảm chi phí và yên tâm hoạt động lâu dài.
Dịch Vụ Kế Toán 247 hiện đang hỗ trợ hộ kinh doanh rà soát doanh thu, phân loại nghĩa vụ thuế, chuẩn bị sổ sách và đồng hành chuyển đổi đúng quy định từ năm 2026.