TIN VUI CHO HỘ KINH DOANH, CÁ NHÂN KINH DOANH NĂM 2026: CỤC THUẾ CHÍNH THỨC TRẤN AN, LẤY HỖ TRỢ LÀ TRỌNG TÂM

Ngày 29/01/2026, Cục Thuế đã ban hành Thông báo số 85/TB-CT về việc tuyên truyền, phổ biến chính sách pháp luật thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Đây được xem là một trong những văn bản quan trọng nhất trong giai đoạn chuyển đổi chính sách thuế từ năm 2026, mang tính trấn an rất rõ ràng đối với cộng đồng hộ kinh doanh trên cả nước.

Thông báo 85 thể hiện nhất quán quan điểm của ngành thuế: không gây áp lực, không làm khó người dân, không “siết” theo kiểu máy móc, mà lấy hỗ trợ – hướng dẫn – đồng hành làm trọng tâm, giúp hộ kinh doanh hiểu đúng, làm đúng và tuân thủ pháp luật thuế một cách bền vững.

1. Hộ kinh doanh không phải “tự đoán luật”, cơ quan thuế có trách nhiệm hướng dẫn

Một nội dung rất đáng chú ý trong Thông báo 85 là việc Cục Thuế khẳng định rõ: hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh không phải tự xác định một cách máy móc mình thuộc diện nào để rồi lo lắng áp dụng sai chính sách.

Trong giai đoạn đầu triển khai chính sách mới, cơ quan thuế sẽ căn cứ vào dữ liệu quản lý, doanh thu thực tế phát sinh để xác định nghĩa vụ thuế của từng hộ kinh doanh. Trường hợp người nộp thuế còn lúng túng, chưa hiểu rõ quy định, cơ quan thuế có trách nhiệm giải thích, hướng dẫn, hỗ trợ điều chỉnh thay vì xử phạt ngay.

Nguyên tắc quản lý thuế được nêu rõ trong Thông báo 85 là: công khai – minh bạch – đúng bản chất hoạt động kinh doanh – không tạo áp lực không cần thiết cho hộ kinh doanh chấp hành tốt pháp luật.

2. Mốc doanh thu 500 triệu đồng/năm tiếp tục là căn cứ quan trọng

Theo nội dung tuyên truyền chính thức, Cục Thuế tiếp tục khẳng định mốc doanh thu 500 triệu đồng/năm là căn cứ quan trọng để xác định nghĩa vụ thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.

Cụ thể:

• Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống:
  • Không phải nộp thuế giá trị gia tăng;
  • Không phải nộp thuế thu nhập cá nhân;
  • Nhưng vẫn có trách nhiệm thông báo, kê khai doanh thu theo quy định để cơ quan thuế theo dõi.
• Hộ kinh doanh có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm:
  • Phải thực hiện kê khai và nộp thuế GTGT, thuế TNCN;
  • Được lựa chọn kê khai theo tháng hoặc theo quý;
  • Áp dụng tỷ lệ thuế theo từng ngành nghề cụ thể.

Cục Thuế cũng nhấn mạnh: không phải nộp thuế không đồng nghĩa với không làm thủ tục thuế. Việc thông báo, kê khai doanh thu là nghĩa vụ bắt buộc nhằm đảm bảo quản lý thuế minh bạch, tránh rủi ro về sau.

3. Hộ kinh doanh nhiều ngành nghề, nhiều địa điểm được lựa chọn phương án có lợi

Đối với các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có nhiều ngành nghề hoặc nhiều địa điểm kinh doanh, chính sách thuế mới cho phép áp dụng cơ chế linh hoạt nhằm đảm bảo quyền lợi cho người nộp thuế.

Theo hướng dẫn:

• Người nộp thuế được lựa chọn một ngành nghề hoặc một địa điểm để áp dụng mức doanh thu 500 triệu đồng/năm không chịu thuế;
• Trường hợp chưa trừ đủ 500 triệu đồng, được tiếp tục lựa chọn thêm ngành nghề hoặc địa điểm khác cho đến khi đủ mức trừ;
• Không bắt buộc cộng gộp máy móc tất cả doanh thu ngay từ đầu nếu không phù hợp với thực tế.

Quy định này cho thấy rõ tinh thần quản lý thuế theo bản chất hoạt động kinh doanh, không gây thiệt thòi cho hộ kinh doanh chỉ vì mở rộng quy mô hợp pháp.

4. Sổ sách kế toán được thiết kế theo quy mô, không “ép” hộ nhỏ làm như doanh nghiệp

Một trong những nội dung khiến nhiều hộ kinh doanh lo lắng thời gian qua là vấn đề sổ sách kế toán. Thông báo 85 đã làm rõ nguyên tắc rất quan trọng: ghi sổ theo mức doanh thu, theo phương pháp tính thuế, không áp dụng cứng nhắc cho mọi hộ kinh doanh.

Cụ thể:

• Hộ kinh doanh doanh thu ≤ 500 triệu đồng/năm: ghi sổ S1a-HKD (sổ theo dõi doanh thu);
• Hộ kinh doanh nộp thuế theo tỷ lệ % trên doanh thu: ghi sổ S2a-HKD;
• Chỉ khi hộ kinh doanh lựa chọn phương pháp tính thuế theo lợi nhuận mới phát sinh thêm các sổ chi tiết về chi phí, tiền mặt, hàng tồn kho.

Cục Thuế khẳng định không áp dụng mô hình kế toán phức tạp cho tất cả, đặc biệt không gây khó cho các hộ kinh doanh nhỏ lẻ, hộ kinh doanh sinh kế, hộ lớn tuổi.

5. Hoạt động cho thuê tài sản, thương mại điện tử được hướng dẫn rõ ràng

Đối với hoạt động cho thuê tài sản, Thông báo 85 tiếp tục nhấn mạnh cách tính thuế thống nhất:

• Thuế GTGT: doanh thu × 5%;
• Thuế TNCN: (doanh thu vượt 500 triệu đồng) × 5%;
• Trường hợp có nhiều hợp đồng cho thuê, người nộp thuế được lựa chọn hợp đồng để trừ đủ 500 triệu đồng.

Đối với kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử, nền tảng số, doanh thu được tổng hợp để xác định nghĩa vụ thuế. Trường hợp đã bị khấu trừ, nộp thay thì được trừ khi quyết toán.

6. Nguyên tắc xử lý sai sót: hướng dẫn sửa, không vội xử phạt

Điểm cốt lõi và cũng là nội dung mang tính trấn an lớn nhất trong Thông báo 85 là nguyên tắc xử lý sai sót trong giai đoạn đầu triển khai chính sách mới.

Theo đó, nếu hộ kinh doanh sai sót do chưa hiểu đúng quy định, cơ quan thuế sẽ hướng dẫn để điều chỉnh cho đúng, không xử phạt một cách máy móc, không tạo tâm lý hoang mang cho người dân.

Cục Thuế yêu cầu các Chi cục Thuế tăng cường tuyên truyền, giải đáp, hỗ trợ để người dân yên tâm sản xuất, kinh doanh và thực hiện nghĩa vụ thuế đúng pháp luật.

7. Kỳ vọng khi chính sách đi vào thực tế

Thông báo 85/TB-CT cho thấy một bước chuyển rất tích cực trong tư duy quản lý thuế đối với hộ kinh doanh. Điều mà cộng đồng hộ kinh doanh mong mỏi nhất hiện nay là khi triển khai xuống thực tế, tinh thần hỗ trợ – đồng hành – không làm khó này được giữ vững.

Hộ kinh doanh không cố tình làm sai, phần lớn chỉ chưa hiểu rõ để làm cho đúng. Nếu được hướng dẫn đầy đủ, có thời gian điều chỉnh, chính sách thuế mới sẽ đi vào cuộc sống một cách nhẹ nhàng, ổn định và bền vững.

Với nhiều hộ kinh doanh, đặc biệt là các hộ sinh kế, những nội dung trong Thông báo 85 thực sự là một tin vui lớn – giúp người dân yên tâm làm ăn đúng pháp luật.